Bulgaarse NGOs bundelen krachten om kraamzorg thuis te verbeteren

Een overmaat aan problemen in de Bulgaarse kraamzorg toont aan dat het tijd is om uitgebreide maatregelen te nemen en de kraamzorg die de staat levert te verbeteren.

De statistieken zijn alarmerend en kunnen niet langer worden genegeerd. Het geboortecijfers daalde in Sofia met 2 procent en 27 procent in Vidin sinds het begin dit jaar en de verwachting is dat het jaartotaal van 2015 een historisch laag niveau bereikt.

Ondertussen staan barende vrouwen nog niet in het middelpunt van de gezondheidszorg, zoals de Wereld Gezondheidsorganisatie (WHO) en de Internationale Federatie van Obstetrie en Gynaecologie hebben aanbevolen. Dit is duidelijk zichtbaar, zowel door de stijging met 40% van geplande keizersneden en door de verontrustende verhalen over traumatische geboorten die vrouwen hebben gedeeld met de Bulgaarse vereniging Rodilnitsa.

Hierdoor werd in juni 2015 een nieuw project gelanceerd met als doel om de inspanningen van NGO’s die in de praktijk aan het werk zijn te verstevigen en de dienstverlening aan moeders en hun baby’s te verbeteren. De "Strategie voor een lange termijn campagne voor het respecteren van de mensenrechten en burgerrechten in de kraamzorg" wordt uitgevoerd door Rodilnitsa en de Stichting Ouders voor Ouders en – via het NGO-programma 2009-2014 –in Bulgarije gefinancierd in het kader van het financieel mechanisme van de Europese Economische Ruimte.

De bij het project betrokken activisten zijn afkomstig uit een breed scala van NGO's, waaronder het Estestveno Verband, de Bulgaarse moederschapsondersteuning Vakbond, “Klaprozen voor Maria” (vereniging voor ouders die hulp biedt bij rouwverwerking na het overlijden van een ongeboren of pasgeboren kindje), de Vriendschapsstichting, de Stichting “Onze Premature Baby’s”, het Bulgaarse Helsinki Comité, het Verbond van Bulgaarse Kraamvrouwen en de Vereniging Steunpunt Borstvoeding.

Naar een betere zorg

De organisatoren vanuit Rodilnitsa en de Stichting Ouders voor Ouders roepen op tot toegankelijke en respectvolle zorg die gebruik maakt van bewezen medische methodes en die verouderde en schadelijke praktijken afwijst. Een steeds toenemend aantal moeders en gezinnen in Bulgarije wil deze zorg en meer artsen en ziekenhuizen zijn bereid om daar nu in te voorzien.

"Het doel van dit project is om al deze organisaties samen te brengen, zodat ze beter kunnen deelnemen aan de besluitvorming rondom kraamzorg en de bevoegde autoriteiten bij te staan in het omgaan met de geconstateerde problemen," zei Nelly Mutafova, vicevoorzitter van Rodilnitsa.

Miglena Delcheva, manager van de Stichting Ouders voor Ouders, gelooft dat de NGO-sector van vitaal belang is voor het verbeteren van de zorg:

"Het is belangrijk om de positieve stappen die het ministerie van Volksgezondheid heeft genomen te benadrukken, zoals een onderzoek dat in sommige kraamklinieken in het land uitgevoerd is door het Uitvoerend Agentschap Medische Toetsing. Maar het is ook noodzakelijk om de knelpunten aan te wijzen: de goede bedoelingen waarvan implementatie in de praktijk is mislukt. Hier komt de NGO-sector op het toneel en ondersteunt het ministerie van Volksgezondheid in het ontwikkelen van goed kraamzorgbeleid dat gebaseerd is op wetenschappelijk bewijs en met respect voor de moeder en baby wordt uitgevoerd."

Jurist Elena Ateva, bestuurslid van Mensenrechten bij Bevallingen, legde uit dat in de afgelopen jaren een wereldwijde beweging voor respectvolle kraamzorg is ontstaan, die deskundigen in het onderwerp samenbrengt - ouders, artsen, verloskundigen, activisten, advocaten en politici.

Ze haalde recente aanbevelingen van de Internationale Federatie voor Obstetrie en Gynaecologie aan, waaronder 'iedere vrouw heeft het recht om een positieve geboorte-ervaring en barmhartige zorg tijdens de bevalling. Iedere moeder en iedere pasgeboren baby moet worden beschermd tegen onnodige ingrepen, praktijken en procedures die niet evidence-based zijn."

Gespreksopener

Daarnaast zei jurist Daniela Fartunova van het Bulgaarse Helsinki Comité: "De Gezondheidswet bepaalt dat elke zwangere vrouw in het kraambed of als ze al bevallen is recht heeft op dienstverlening die haar en haar kind een optimale gezondheids- en leefomstandigheid verzekeren."

Maar ondanks de wetgeving worden de rechten van barende vrouwen systematisch geschonden, omdat er geen echte mechanismen bestaan voor de bescherming van hun rechten. De toestemming met volledige kennis van de risico's, de mogelijke gevolgen en alternatieven, of de weigering door de moeder wordt vaak door het medisch team genegeerd, zodat de vrouw zonder begeleiding van een nabije persoon baart en gescheiden is van haar kind in de uren direct na de geboorte. Fartunova verwees naar het Handvest van de universele rechten van zwangere en barende vrouwen en benadrukte het feit dat het project een dialoog tussen maatschappelijke organisaties en de verantwoordelijke instellingen zal leiden.